ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 131

Pielonefrit

Böyrək xəstəliyi olan Pielonefrit - mədəaltı vəzinin çox şirə ifraz edərək özündən yad cisim yaratması, xüsusən ara toxumanın qeyri-spesifik iltihabi prosesidir.Nəticədə dalaq şişir və munitet dağılır. Bu xəstəlik böyrəklərə tez zamanda yayılır.X ...

Pika xəstəliyi

Pika xəstəliyi - mərkəzi sinir sisteminin nadir, bir qayda olaraq xroniki və getdikcə şiddətlənən xəstəliyidir. Xəstəlik baş beyin qabığının əsasən alın və gicgah payının dağılması və atrofiyası ilə xarakterizə olunur.

Poliomielit

Poliomielit - sinir sistemini zədələyə, əzələlərin iflicinə gətirib çıxara və ölümlə nəticələnə bilən yoluxucu xəstəlikdir. Yoluxma fekal-oral və ya hava-damcı yolu ilə, əsasən ağız boşluğuna virusun düşməsi ilə baş verir. Poliomielitə, adətən, 1 ...

Prionlar

Prionlar – İnsan və heyvanların ali nümayəndələrində mərkəzi sinir sistemində ağır xəstəliklərə səbəb olan, tərkibində nuklein turşuları olmayan zülalların xüsusi sinifi. Prionlar sahibin normal zülalının dəyişmiş formasıdır. 1982-ci ildə amerika ...

Prozopaqnoziya

Prozopaqnoziya - insanların üzünü unutmaq xəstəliyi, "Mən səni haradansa tanıyıram, amma yadıma sala bilmirəm" ifadəsinin elmi dildə səslənməsi. "Prozopaqnoziya" termini ilk dəfə Yoaşim Bodamer adlı alman nevroloqu tərəfindən işlənib. O, başından ...

Pullu dəmrov

Dəri insanda var olan ən böyük orqandır. Bu orqan üç qatdan təşkil olunmuşdur. 1. En üstdə epidermis. 2. Ortada dermis. 3. Ən altda piy qatı. Pullu dəmrov PD xəstələrində patoloji hadisələr epidermis və dermis qatında ortaya çıxır. PD xəstələrind ...

Revmatizm

Revmatizm - Orqanizmin birləşdirici toxumalarını zədələyən və ürək qüsurlarına gətirib çıxaran xəstəlik.Çox vaxt prosses diz,topuq,dirsək oynaqlarında gedir.Zədələnmiş oynaqlar şişir dəri isə qızarır.Rematik prosses nəticəsində ürəyin zədələnməsi ...

Revmatoid artrit

Revmatoid artrit ən çox yayılmış və ağır oynaq xəstəliklərindən biridir. Artrit müxtəlif yaşlarda inkişaf edə bilər. Lakin əsasən artrit 30 yaşından sonra inkişaf edir. Qadınlarda kişilərlə müqayisədə bu xəstəlik daha tez-tez inkişaf edir. Alimlə ...

Rodezi tripanosomu

Rodezi tripanosomu insana yoluxandan sonra, inkişafı çox intensiv və kəskin gedir, ölümlə qurtarır. Xəstəlik çox təsadüfi halda bir ilə qədər çəkə bilər. Xəstə yoluxan gündən iş qabiliyyətini itirir. Afrika tripanosomozunun Rodezi forması da zoon ...

Rozasea xəstəliyi

Rozasea xəstəliyi - üz dərisinin eritematoz, teleangiektatik xroniki xəstəliyidir. Elmi adı rosacea olan bu xəstəliyə qızıl gül xəstəliyi də deyilir. Otuz yaşdan yuxarı olan qadınlarda daha çox yaranır. Üzdə qızartı, yanma, göynəmə, quruluq əlamə ...

Sarılıq

Sarılıq – əsasən qaraciyərin və ya ödün funksiyasının pozulması nəticəsində baş verən xəstəlikdir. Qarın boşluğunda və qara ciyərdə ağrılarla müşaiyət olunur. Göz ağının və dərinin hissediləcək qədər sarı rəng alması baş verir. Müalicə olunmazsa, ...

Sarkoidoz

Sarkoidoz 140 ildən çoxdur ki, tanınmasına baxmayaraq hələ də tam səbəbi və müalicəsi bilinməyən tibbin ən çətin, ən dəyişkən xəstəliklərindən biridir. Qadınlarda kişilərə nisbətən çox rast gəlinir. Siqaret çəkənlərdə və 20-40 yaş arası qadınlard ...

Selülit

Sellülit - dəridə portağal qabığına bənzəyən qırışlar və çuxurlar şəklində əmələ gəlir. Ən çox omba və sağrı nahiyələrində rastlansa da bəzən ayaqlarda, sinədə, hətta qollarda da olur.

Sızanaq xəstəliyi

Sızanaq xəstəliyi - dərinin iltihabi xroniki xəstəliyidir. Elmi adı acne vulgaris olan bu xəstəlik əsasən yeniyetməlik dövründə meydana çıxır. Lakin istənilən yaşda yarana bilər. Kürəkdə, üzdə, saçlı dəridə əsasən irinli qabarcıqlar şəklində özün ...

Sidik qaçırma

Dolma çağırış tipli - təcili sidiyə getmə tələbatı zamanı sidiyi saxlamama. Funksional növ - neyro-uroloji səbəblər xaricində yaranan sidik qaçırması Qarışıq tipli - gərginlik və çağırış tipli sidik qaçırmanın qarışığı: sidiyə getmə çağırışı və f ...

Sifilis

Sifilis - xroniki sistem yoluxucu zöhrəvi xəstəlik olub, gedişatında dərinin, selikli qişaların, daxili orqanların, sümük və sinir sisteminin zədələnməsi müşahidə olunur. Xəstəliyin törədicisi solğun treponema yarımnövündən olan spiraxetalardır.

Sirinqomieliya

Sirinqomielik boşluğun dördüncü mədəciklə əlaqəli forması- 10% hallarda rast gəlir. SSM –nin blokadası nəticəsində yaranan sirinqomieliya - dördüncü mədəciklə əlaqə olmadan -50% hallarda rast gəlir.Blokadanın səbəbləri:Arnold-Kiari malformasiyası ...

Sistit

Sistit - sidik kisəsinin selikli qişasının iltihabı. Bu sidik-cinsiyyət üzvlərin iltihabı xəstəliklərinin ən çox yayılmış formasıdır. Qadınların 20-25 %-i müxtəlif formada sistit keçirirlər, 10 %-i isə xroniki sistit xəstəsidirlər və bu rəqəmlər ...

Sivilcə

Sivilcə - üz, çiyinlər, bel, sinədəki yağ bezləriylə əlaqəli dəri xəstəliyidir.14-20 yaş insanlar arasında daha çox yayılır və gənclər arasında psixoloji narahatlıqlara yol açır.Yağ bezlərinin kanalında tıxac yaranır və bu tıxacın başı daha da bə ...

Skarlatina

Skarlatina - kəskin antroponoz infeksion xəstəlikdir. Xəstəliyin törədicisi A qrupuna mənsub beta hemolitik streptokoklardır. Streptokokların ekzotoksinin təsiri nəticəsində orqanizmin ümumi intoksikasiyasına səbəb olur. Streptokok infeksiyası in ...

Skolioz

Skolioz - onurğa sütununun əyriliyi. Skolioz xəstəliyi xüsusən gənc və yeniyetmə yaşlarında özünü daha qabarıq büruzə verdiyindən bəzən insanlarda kompleks halına gəlir. Əyriliklər əsasən döş və bel nahiyələrində müșahidə olunur. Xəstəliyin proqr ...

Stenokardiya

Stenokardiya - ürək xəstəliyi. Stenokardiya ürəyin işemik xəstəliklərindəndir.Stenokardiya və ya" döş inağı”, adətən, döş sümüyünün arxasında tutmaşəkilli, sıxıcı, kəskin ağrı və narahatlıq hissi ilə, ağrının sol çənəaltı nahiyəyə, sol qola yayıl ...

Subaraxnoidal qanaxma

Subaraxnoidal qanaxma - Subaraxnoidal qanaxma dedikdə subaraxnoidal sahədə qanın müəyyən edilməsidir. - bir sıra səbəblərdən irəli gələn sindromdur, lakin əksər hallarda bu termindən istifadə edərkən məhz anevrizmanın partlaması ədətən qeyri-trav ...

Subdural hematoma

Subdural hematoma - beyinin sərt qişası ilə beyinin hörümçək toruna bənzər qişası arasında qanın toplanmasıdır. Əmələ gəlməsi sürətindən və həmçinin müəyyən edilməsi vaxtından asılı olaraq SDH-ların təsnifatı aşağıdakı kimi aparılır: Yarımkəskin ...

Şahid effekti (psixologiya)

Şahid effekti, Kənar adam effekti və ya Cenoveze sindromu - cavabdehliyin səpələnməsi sindoromu, ətrafda çox adam varsa köməyə ehtiyacı olan birinə kömək etməmək duyğusu.

Şizofreniya

Şizofreniya - Şizofreniya sözünün mənşəyi iki yunan sözü -" parçalanma” və" fikir”ə dayanır, çünki şizofren xəstələrin beyinlərində və reallıqda baş verən hadisələr arasında parçalanma vardır. İnsanın düşüncə, duyğu və davranışlarında, özünün və ...

Taun

Taun, - insan və heyvanlarda kəskin təbii ocaqlı, epidemik yayılmağa meyilli, taun çöpü tərəfindən törədilən transmissiv infeksion xəstəlikdir. O, kəskin qızdırma, ağır ümumi intoksikasiya və limfatik düyünlərin, ağciyərin və başqa orqanların hem ...

Tinnitus

Tinnitus - xaricdə səs olmadan qulaqlarda səsin- küyün eşidilməsidir. Tinnitus özlüyündə xəstəlik olmayıb, bir neçə səbəbdən meydana çıxa bilən simptomdur. Qulaqlarda küy baş və qulaq travmaları,qulaqda iltihabi proseslər,beyin qan damarlarının a ...

Tonzillit

Tonzillit və ya angina - boğazgəlmə, badamcıqların və boğaz limfaidlərinin iltihablı kəskin infeksion xəstəliyi.Adenoid toxumalar kimi, bu badamcıqlar da xarici mühitdən mikrob və infeksiyaların insan orqanizminə daxil olmasının qarşısını alır.

Traxeit

Traxeit - Yuxarı tənəffüs yollarının iltihabı və obstruksiyası ilə müşaiyət olunan traxeyanın infeksiyasına traxeit deyilir. Traxeit ilk dəfə 1920-ci illərdə tibbi ədəbiyyatda təsvir edilib və həmin dövrdə kəskin larinqotraxeobronxit adlandırılıb ...

Tranzitor işemik həmlə

Tranzitor işemik həmlə və ya Tranzitor işemik hücum - kəskin infarkt olmadan işemiya səbəbli nevroloji disfunksiya epizodlarıdır. TİH zamanı nevroloji simptomlar 24 saat ərzində keçib gedir, əks halda xəstəyə İşemik insult diaqnozu qoyulur.

Travmatik şok

Travmatik şok - faza formasında gedən patoloji prosesdir. Qan dövranının, tənəffüsün, maddələr mübadiləsinin, mərkəzi sinir sisteminin, humoral tənzimin pozulmasının müşayiəti ilə reflektor yolla zədəyə qarşı cavabıdır. Qanitirmə, soyuq, yorulma, ...

Trixofitiya

Trixofitiya - dərini və dəri artımlarını zədələyən göbələk xəstəliyidir. Saya dəri trixofitiyası - əksəriyyətlə bədənin açıq yerlərində: olub, burada parlaq-qırmızı dəyirmi formalı və azca qabarıq ləkələr əmələ gətirməsi ilə fərqlənir. Ləkələr tə ...

Trişinoz

Yetkin parazitlər bağırsaqlara yerləşirlər. İnsan vücudunda bağırsaqlara zərər verən bu parazitlər bağırsaq iltihabını meydana getirir. Xəstə olan donuz ətləri yeyildikdən qısa bir müddət sonra xəstəliyin əlamətləri özünü göstərir. Xəstədə qusma, ...

Tulyaremiya

Tulyaremiya kəskin, obliqat təbi-ocaqlı zoonoz xəstəlikdir. İntoksikasiya, qızdırma, spesifik limfadenitin inkişafı və müxtəlif orqanların zədələnməsi ilə cərəyan edir.

Uşaqlıq boynunun eroziyası

Uşaqlıq boynunun eroziyası qadın cinsiyyət üzvlərində, ən çox təsadüf edilən ginekoloji xəstəliklərdən biridir. Hərfi mənada ifadə etsək, eroziya - uşaqlıq boynunun selikli qişasının xoşxassəli dəyişikliyindən ibarətdir. Ancaq ilkin olaraq xoşxas ...

Ürək tutması

Ürək Tutması, Ürək infarktı ya da kəskin myokard infaktı vəya AMI şəklində deyilir), ürəyin tac arterlərində meydana gələn problem sonrası meydana gələn çatışmazlıq nəticəsi şiddətli sinə ağrısıyla ortaya çıxan və ölümlə nəticələnməsi riski. Düny ...

Vaginizm

Vaginizm - səbəbləri 90% ehtimalla psixoloji təlaşla bağlıdır. 10% isə orqanik səbəblər rol oynayır. Orqanik quruluşla bağlı vaginizm səbəblərinə daha çox qızlıq pərdəsinin qalın və ya yüksək kənarlı olması, qızlıq pərdəsinin digər anormallıqları ...

Vernike xəstəliyi

Vernike xəstəliyi - beyində olan pozulmanın nəticəsi olaraq meydana gəlir. Bilavasitə gözlərdəki əzələlərin hərəkət etməməsi ilə müşahidə edilən bir xəstəlikdir. Bu cür xəstəliyə mübtəla olan şəxslər də qaibdən müxtəlif səslər eşitdiklərini iddia ...

Vest sindromu

Vest sindromu və ya İnfantil spazmlar - yaşdan asılı olan epileptik sindromdur, 3-7 aylıq uşaqlarda müşahidə olunur, körpələrin epileptik ensefalopatiyaları qrupuna aiddir. VS ilə xəstələnmə səviyyəsi hər 1000 diri doğulmuş uşaq üçün 0.4-ə bərabə ...

Vərəm

Vərəm - yoluxucu xəstəlikdir. O, hal-hazırda, dünyada ən təhlükəli infeksiyalardan biri olaraq qalmaqdadır və əsasən əhalinin əmək qabiliyyətli hissəsini sıradan çıxarır. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının rəqəmlərinə əsasən hazırda dünyada 20 milyon ...

Vilson xəstəliyi

Morbus Vilson və ya Vilson xəstəliyi - qaraciyərin Kupfer hüceyrələrində maddələr mübadiləsinin - mis ionlarının mübadiləsinin pozulması ilə gedən autosomal-resessiv irsi xəstəlikdir. Xəstəlik zamanı orqanizmdə misin toplanması baş verir ki, bu d ...

Vitiliqo xəstəliyi

Vitiliqo xəstəliyi - Elmi adı vitiliqo, xalq dilində ala xəstəliyi adlandırılan bu xəstəlik avtoimmun dəri patologiyasıdır. Yəni immun sistem hüceyrələrinin dəriyə rəng verən melanosit hüceyrələrinə hücumu və zədələməsi nəticəsində dəridə ağ ləkə ...

Yan amiotrofik skleroz

Yan amiotrofik skleroz və ya Şarko xəstəliyi və ya Lu Qeriq xəstəliyi - nevroloji xəstəlik olub,proqressiya edərək icraetmə funksiyasının pozulmasına, sosial dezadaptasiyaya və sonda ölümə gətirib çıxarır. Ön buynuzlarda və beyin kötüyündə yerləş ...

Yu-çenq xəstəliyi

Bu yağ xəstəliyi olub, ilk dəfə 1979-cu ildə Tayvan adasında qeydə alınmışdır. Qida çeşidli PXB ilə çirklənmiş düyü yağından istifadə etməklə 2 mindən artıq insan ziyan çəkmişdir. 1979-1986-cı illər ərzində doğulan uşaqlarda qaraciyərin funksiyas ...

Zoonozlar

Zoonozlar - təkamül prosesində heyvanların müəyyən növündə parazitlik etməyə uyğunlaşan törədicilərin əmələ gətirdiyi yoluxucu xəstəliklər. Qaramal taunu, donuz taunu, pasterellyoz və s. zonozlara aiddir. Sanitar-iqtisadi şərait pis olduqda zoono ...

Zökəm

Xəstəlik öz-özünə və ya bəzi infeksiyalardan yaranır. Kataral zökəm soyuqdəymə nəticəsində orqanizmdə immunitetin zəifləməsi ilə burun səthində mikrobların aktivləşməsi ilə başlayır. Travmatik zökəm isə selikli qişanın yad cisimlərlə zədələnməsi ...